ClientEarth
21 października 2026
Każdy ma prawo wiedzieć, jak zarządzane są publiczne lasy. Tymczasem nadleśnictwa nie zawsze udostępniają żądane informacje, a nowe regulacje wewnętrzne Lasów Państwowych mogą budzić obawy o dalsze ograniczanie jawności. Jak zatem przebić się przez administracyjne bariery i skutecznie dochodzić prawa do informacji o lasach?
Lasy Państwowe zarządzają ponad 7,1 mln hektarów lasów, co stanowi blisko jedną czwartą powierzchni całej Polski. Fundacja podkreśla, że decyzje dotyczące gospodarowania tak dużą częścią kraju mają znaczenie nie tylko dla przyrody, ale również dla lokalnych społeczności i każdy ma prawo pytać o to, w jaki sposób są one zarządzane.
W nowym „Przewodniku po dostępie do informacji o lasach” łączymy ekspercką analizę przepisów i orzecznictwa z praktycznymi wskazówkami zarówno dla osób, które chcą uzyskać informacje, jak i instytucji, które powinny ich udzielić. Krok po kroku przechodzimy przez cały proces uzyskania informacji – od przygotowania i złożenia wniosku, przez obowiązki instytucji i przesłanki odmowy udostępnienia informacji, po możliwości dochodzenia swoich praw przed sądem.
Przewodnik powstał na podstawie naszych doświadczeń w sporach z Lasami Państwowymi. Zwróciliśmy się do trzech nadleśnictw z pytaniami o gospodarowanie lasami objętymi ochroną w ramach sieci Natura 2000 oraz sprzedaż pozyskiwanego z nich drewna. Gdy nadleśnictwa odmówiły udostępnienia części informacji lub udzieliły niepełnych odpowiedzi, Fundacja skierowała sprawy do sądów administracyjnych.
Odmawiając udostępnienia informacji, nadleśnictwa powołują się m.in. na tajemnicę przedsiębiorstwa, ochronę prywatności czy wewnętrzny charakter dokumentów. Żadna z tych przesłanek nie może jednak uzasadniać automatycznej odmowy.Ewa Dąbrowska, prawniczka ClientEarth
Lasy Państwowe zarządzają ponad 7,1 mln hektarów lasów, co stanowi blisko jedną czwartą powierzchni całej Polski. Fundacja podkreśla, że decyzje dotyczące gospodarowania tak dużą częścią kraju mają znaczenie nie tylko dla przyrody, ale również dla lokalnych społeczności i każdy ma prawo pytać o to, w jaki sposób są one zarządzane.
Lasy są dobrem wspólnym, dlatego informacje o sposobie ich ochrony i zarządzaniu powinny być dostępne dla każdego. Mamy prawo wiedzieć, co dzieje się z naszym lasemMaja Starosta, prawniczka ClientEarth
W naszych trzech sprawach Sądy potwierdziły, że informacje dotyczące gospodarowania drewnem objęte wnioskami podlegają przepisom o udostępnianiu informacji o środowisku, a nie ogólnym przepisom o dostępie do informacji publicznej.
W naszych sprawach przyznano nam rację. Dlatego zebraliśmy nasze doświadczenia w formie przewodnika, który pomoże innym korzystać ze swoich prawEwelina Tylec-Bakalarz, prawniczka ClientEarth